Buổi toạ đàm và triển lãm diễn ra trong không gian cổ kính của đình Kim Ngân (Ảnh: Báo Nhân dân)

“Trăng ta” là dự án tái hiện đồ chơi trung thu được nhà nghiên cứu mỹ thuật Kevin Vương lên ý tưởng và thực hiện từ năm 2020. Trong triển lãm tại đình Kim Ngân lần này, anh đã giới thiệu kết quả nghiên cứu về đầu sư tử Bắc Bộ - món đồ chơi Trung Thu truyền thống, từng gắn bó với ký ức tuổi thơ nhiều thế hệ. Đầu sư tử Bắc Bộ mang đậm dấu ấn sáng tạo người Việt, đặc biệt là đôi lông mày cá chép - biểu tượng của nền văn minh lúa nước.

Sau nhiều biến động của thời gian, hình ảnh này ngày càng mai một và dễ bị nhầm lẫn. Lần này, dưới sự nghiên cứu và phục dựng của nhà nghiên cứu mỹ thuật Kevin Vương, dựa trên tư liệu từ Bảo tàng Pháp và Viện Viễn Đông Bác Cổ Việt Nam, đầu sư tử Bắc Bộ bằng mây tre, giấy dó, sơn ta đã được phục dựng một cách sống động và chân thực. 

Đầu sư tử cổ được phục dựng trong triển lãm “Trăng ta” (Ảnh: Báo Nhân dân)

Tại buổi toạ đàm, nhà nghiên cứu mỹ thuật Kevin Vương cho biết, khó khăn lớn nhất khi thực hiện dự án là việc tìm lại hình ảnh đầu sư tử Bắc Bộ, một nét đặc trưng của trung thu miền Bắc nhưng đã dần bị mai một. Những nơi vốn từng có làng chuyên làm đầu sư tử Bắc Bộ nhưng hiện tại, hầu hết các nghệ nhân đã ngừng hoặc chuyển sang sản xuất mặt hàng khác, nên việc tìm lại dấu vết nghề truyền thống này thực sự rất khó khăn.

Năm 2021, trong thời gian làm việc tại Pháp, tác giả Kevin Vương đã đến một bảo tàng lớn để nghiên cứu về chiếc đầu sư tử cổ của Việt Nam, được mang sang Pháp từ năm 1931 bởi Viện Viễn Đông Bác Cổ. Hiện vật này chưa từng được trưng bày và được lưu giữ trong kho bảo tàng. Dù có tư liệu, việc tái hiện đầu sư tử Bắc Bộ gặp nhiều khó khăn do thiếu nghệ nhân truyền thống và sự khác biệt với đầu lân miền Nam. Tác giả đã phải làm việc chặt chẽ với xưởng, thử nghiệm nhiều lần để tái hiện đúng hình dáng đầu sư tử Bắc Bộ.

Trong không gian đình Kim Ngân, khách tham dự còn có cơ hội gặp gỡ ông Nguyễn Xuân Hiền, nghệ nhân duy nhất hiện còn gắn bó với điệu múa đầu sư tử cổ của làng Phương Bản (Chương Mỹ, Hà Nội). Tại đây, ông Hiền trực tiếp tái hiện điệu múa sư tử cổ được cha ông truyền lại, mang đến cho công chúng những khoảnh khắc sống động của trung thu xưa.

Bên cạnh đó, triển lãm còn mang đến mâm cỗ Trung Thu truyền thống với hoa quả mùa thu, bánh nướng - bánh dẻo, con giống bột, đầu sư tử nhí, hoa quả tỉa theo tích xưa… Tất cả đã tạo nên một không gian trung thu xưa đầy hoài niệm trong khuôn viên ngôi đình cổ kính.

Kevin Vương là nhà nghiên cứu mỹ thuật độc lập, hiện đang sống tại Hà Nội. Anh đã nhận được nhiều giải thưởng và học bổng danh giá, bao gồm giải phim ngắn xuất sắc nhất của Media Aptech năm 2010 và hai học bổng tại Đức.

Ngoài ra, anh còn có nhiều đóng góp trong lĩnh vực văn hóa, đặc biệt là dịch và xuất bản các tác phẩm văn học nước ngoài như “Truyện cổ tích Grimm” và “Chàng Kẹp hạt dẻ và Vua chuột”.

Trung tâm Thông tin du lịch