Lễ hội tôn vinh Mẹ xứ sở Thu Bồn diễn ra trong hai ngày 7 - 8/3 tại làng Thu Bồn, xã Duy Tân, huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam. Theo nhà nghiên cứu văn hóa dân gian Thái Văn Lịch, do lễ hội này đã thành thông lệ nên người dân gọi là “lệ Bà”. Lễ hội năm nay, hàng nghìn người dân trong huyện và các làng quê vùng duyên hải miền Trung đã nô nức về dự.

 

Lễ hội bà Thu Bồn

Truyền thuyết dân gian kể rằng, bà Thu Bồn là vị nữ tướng người Chăm. Trong một lần đem quân trấn áp giặc phía Tây thất trận, bà bị giặc truy đuổi. Ngựa xe chạy đến làng Thu Bồn thì bỗng nhiên mái tóc bà bị gió xõa tung. Do mái tóc dài quấn vào cây bên đường nên bà ngã ngựa, bị giặc bắt giết. Cũng có tích cho rằng, bà là cô gái đẹp, mới sinh ra đã có mái tóc dài cả sải tay. Đẹp người lại đẹp nết nhưng bà lại yểu mệnh. Nhờ các tích này mà trong dinh thờ bà Thu Bồn có một mái tóc dài.

 

Theo các bậc cao niên trong làng, bà Thu Bồn rất hiển linh, thường giúp đỡ dân lành, trừng phạt kẻ ác. Trong sắc phong thần của vua Minh Mạng, bà là "Thiên y a na Diễn chi Ngọc Chu Thần" hay còn gọi là "Bô Bô Thượng đẳng Thần".

 

Trong lễ hội, ngoài phần lễ tế chính còn có nhiều hoạt động như hội thi nấu cơm, làm bánh, têm trầu, ẩm thực dân gian, hát bội, biểu diễn nghệ thuật, thả bong bóng, thả chim bồ câu, đua thuyền và các hoạt động thể thao sôi nổi. khác.

 

Trong lễ hội năm nay, vào tối 8/3, tại khu đền tháp Mỹ Sơn còn diễn ra “Đêm Mỹ Sơn huyền ảo”, chương trình văn nghệ giao lưu cùng nhạc sĩ Trần Tiến, Thế Hiển. Trong dịp này, ban tổ chức lễ hội huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam cũng công bố chương trình lễ hội “Quảng Nam - Hành trình di sản” lần thứ tư, sẽ được tổ chức tại khu di tích Chămpa (ở thôn Mỹ Sơn, xã Duy Phú) vào tối 4/6.