Đền Tráng Việt (đền Trong) thuộc thôn Tráng Việt, xã Tráng Việt, huyện Mê Linh, nay là xã Mê Linh, Thành phố Hà Nội. Theo thần tích, đền Tráng Việt thờ phụng Ả Lự Minh Vương, nữ danh tướng tham gia cuộc khởi nghĩa của Hai Bà Trưng đánh giặc Đông Hán những năm đầu Công nguyên.
Đền Tráng Việt được xây dựng trên một khu đất rộng, cao ráo, bằng phẳng ngoài đê sông Hồng. Đền quay theo hướng tây, phía trước có một ao rộng xung quanh sân đền là những rặng nhãn.

Đền Tráng Việt khởi dựng vào thời Hậu Lê, trùng tu lớn vào thời Nguyễn. Đền bao gồm có Nghi môn, sân đền, Tiền tế và Hậu cung có bố cục kiểu chữ Đinh.
Toà Tiền tế 5 gian, mái được lợp ngói mũi hài.. Các vì kèo kiểu thức giá chiêng, kẻ truyền, thượng lương kết cấu theo kiểu tứ trụ lòng thuyền. Toàn bộ các xà ngang, xà dọc ăn mộng với nhau bằng cách lắp mộng đuôi én. Các cột của đền có lỗ mộng cách mặt nền 0,50m chứng tỏ đền này xưa được lắp ván sàn.
Hậu cung có chiều dài 7,20m, rộng 3,50m nối liền với toà Tiền tế. Mặt trước Hậu cung được làm theo kiểu khám thờ. Với 4 cánh cửa trang trí ở giữa, 2 bên là các chấn song khiến Hậu cung trang nghiêm u tịch nhưng vẫn thông thoáng .
Đền Tráng Việt còn lưu giữ những mảng chạm khắc trang trí đẹp, có giá trị văn hóa theo chủ đề tứ linh, tứ quý như các bức phù điêu rồng, cá hóa rồng và các hoạt cảnh thiên nhiên như: sen, trúc, mai...
Đền còn lưu giữ được các cổ vật thờ tự có giá trị nghệ thuật cao, được chạm khắc công phu bằng gỗ, gốm, đồng.
Đền Tráng Việt đã được Bộ Văn hoá và Thông tin xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật năm 1994.
Theo Hà Nội Danh thắng và Di tích tập 02
Nguồn: Người Hà Nội