Đến thời nhà Lý, tướng quân Lý Đạo Thành phụng mệnh vua cử Lý Thường Kiệt làm tiền đạo bộ chỉ huy sứ đi đánh Chiêm Thành có đóng quân tại vùng đất này. Hai vị thần trên đều hiển linh báo mộng cho Lý Thường Kiệt sẽ âm phù cho thắng lợi. Sau khi thắng giặc trở về, Lý Thường Kiệt đã tâu xin triều đình cho sửa sang lại đền thờ của các vị. Vua Lý chuẩn y và xuống chiếu phong sắc cho các vị làm Phúc thần làng Ninh Cù.

Cũng theo thần tích, đến thế kỷ XIII, khi quân Nguyên xâm lược nước ta, các vua Trần đã sai quan về cầu đảo tại đền, xin các vị thần âm phù cho thắng giặc. Sau khi kháng chiến thắng lợi, các vua Trần đều có sắc truy phong cho các vị thần và đều được liệt vào hạng tối linh Thượng đẳng thần.

Đền Hệ hiện nay là công trình kiến trúc chạm khắc gỗ tinh xảo có niên đại thời Nguyễn. Ngôi đền có quy mô 05 gian tiền đường và 03 gian hậu cung, được chạm trổ tứ quý (thông, cúc, trúc, mai) xen với tứ linh (long, lân, quy, phụng) tại các bẩy hiên, thanh rường, câu đầu, xà nách, hệ thống đầu dư chạm rồng, kỹ thuật chạm lộng xen với chạm chênh bong. Nội thất đền còn bảo lưu nhiều đồ thờ như các cỗ khám gian, ngai và bài vị cổ trên các ban thờ. Những bộ y môn, cửa võng, câu đối, các bức hoành phi, cuốn thư của đền đều được chạm khắc rất công phu, bài trí chỉnh tề.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 Đền Hệ đã được Bộ Văn hoá xếp hạng cấp di tích quốc gia theo Quyết định số 1214/VHQĐ, ngày 30 tháng 10 năm 1990.

 Những năm gần đây, được sự quan tâm của chính quyền địa phương, sự ủng hộ của nhân dân và khách thập phương, ngôi đền ngày càng được nâng cấp và đã trở thành một di tích có phong cảnh và môi trường xanh, sạch, đẹp của tỉnh Thái Bình.

 

 

 

 Lễ hội đền Hệ diễn ra trong thời gian trung tuần tháng ba âm lịch hàng năm (từ 10-15), thu hút hàng vạn khách tham quan du lịch, chủ yếu của các tỉnh Hải Phòng,Thái Bình, Hải Dương. Trong lễ hội có các hoạt động  phong phú như tế lễ, múa rối nước, diễn chèo sân đình cùng nhiều hoạt động thể thao và các trò chơi dân gian khác.