Hàng vạn người dân trong vùng, du khách thập phương nô nức kéo về thắp hương tưởng nhớ Quốc mẫu và xem các hội diễn cổ, leo núi thưởng ngoạn danh thắng.

Tây Thiên là nơi thờ quốc mẫu Lăng Thị Tiêu, người được Hùng Chiêu Vương thứ 7 lập làm Chính Vương Phi, có công giúp vua dẹp giặc, mở mang bờ cõi, thống nhất giang sơn, phát triển nông nghiệp, dạy dân trồng lúa, giữ lửa trong buổi bình minh của dân tộc. Xong công việc, Bà lại trở về quê hương tại thôn Đông Lộ, xã Đại Đình, huyện Tam Đảo ngày nay, rồi “hóa” tại đây.

Quốc Mẫu Tây Thiên vừa là con người của huyền sử, vừa là con người thật với lai lịch rõ ràng, từ bao đời nay, các triều đại phong kiến từ Đinh, Lý, Trần, Lê đều sắc phong Người là: Tam Đảo Sơn Trụ Quốc Mẫu Tối Linh Đại Vương, hàng năm cử các quan đại thần lên cúng tế. Tưởng nhớ công đức của Bà, nhân dân trong vùng lập đền thờ để hương khói hàng ngày.

Đền thờ Quốc Mẫu Tây Thiên nằm trên đỉnh núi Thạch Bàn, thuộc dãy Tam Đảo, cùng một độ cao và cách khu nghỉ mát Tam Đảo 15km đường núi, nơi đây cảnh quan thiên nhiên kỳ vĩ vẫn còn giữ nguyên vẻ nguyên sơ, quanh năm có mây mù, thông reo, chim hót…

Tây Thiên-Tam Đảo còn là nơi “Địa linh” lớn của cả nước, nơi đây không chỉ có đền thờ Quốc mẫu mà còn có dấu tích Phật giáo từ rất sớm, có thể coi Tây Thiên là một trong những nơi có dấu tích Phật giáo cổ nhất Việt Nam.

Tây Thiên-Tam Đảo là quần thể danh thắng nổi tiếng một vùng, bởi lẽ nơi đây hội tụ cả 3 yếu tố: Tâm linh-tín ngưỡng và cảnh quan thiên nhiên. Chính vì vậy không chỉ mùa lễ hội, mà Tây Thiên thu hút du khách thập phương quanh năm.

Năm 1991, khu di tích danh thắng Tây Thiên đã vinh dự được Nhà nước xếp hạng là di tích danh thắng cấp Quốc gia. Hiện nay, tỉnh Vĩnh Phúc đang thiết lập các tour du lịch, vui chơi, nghỉ dưỡng, khép kín từ Đại Lải-Tam Đảo đến Tây Thiên phục vụ khách tham quan, du lịch.

Lễ hội được tổ chức trong suốt 3 ngày với nhiều phần tế lễ trang trọng và nhiều trò chơi dân gian mang đậm bản sắc dân tộc như: Thi hát dân ca của người dân tộc thiểu số Sán Dìu, thi nấu cơm, thi Hú Đáo, làm bánh chưng, bánh dày và nhiều trò chơi kéo co, chọi gà, đu tiên, cờ người, vật cổ truyền, bóng chuyền… thu hút khách du lịch./.