Đối tượng của đề án là cộng đồng, các cơ quan nhà nước, tổ chức có liên quan đến công tác quản lý, bảo vệ, phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể “Nghệ thuật làm gốm của người Chăm”. Không gian thực hiện đề án là thôn Bàu Trúc và thôn 12 (xã Ninh Phước) đang thực hành nghề làm gốm của người Chăm. Mục tiêu của đề án đến năm 2026, đưa di sản văn hóa phi vật thể “Nghệ thuật làm gốm của người Chăm” ra khỏi nguy cơ cần bảo vệ khẩn cấp; đến năm 2027, xây dựng tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm, đăng ký nhãn hiệu “Gốm Chăm” cho sản phẩm gốm Chăm Bàu Trúc, đồng thời hoàn thành quy hoạch bảo vệ không gian văn hóa làng gốm Bàu Trúc và quy hoạch mô hình du lịch phát triển cộng đồng làng nghề gốm Bàu Trúc; từ năm 2028 đến năm 2030 và những năm tiếp theo hướng đến việc ghi danh “Nghệ thuật làm gốm của người Chăm” là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Nghệ nhân làng gốm Bàu Trúc trình diễn kỹ thuật làm gốm độc đáo của đồng bào Chăm trong khuôn viên di tích quốc gia đặc biệt Tháp Bà Pô Nagar

Theo dự toán, tổng kinh phí thực hiện đề án hơn 205 tỷ đồng, để xây dựng các hạng mục công trình, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa; truyền dạy, đào tạo, phát triển thị trường gốm Chăm… Trong đó, nguồn ngân sách Trung ương và địa phương khoảng 163,5 tỷ đồng, số còn lại huy động xã hội hóa từ các tổ chức trong nước, quốc tế.

Nghề làm gốm không chỉ gắn chặt với đời sống kinh tế mà cả văn hóa xã hội đối với người Chăm làng Bàu Trúc từ bao đời nay. Trải qua những biến cố thăng trầm của lịch sử, dù khó khăn đến đâu người Chăm Bàu Trúc vẫn không bỏ nghề. Cuối năm 2022, “Nghệ thuật làm gốm của người Chăm” được UNESCO ghi danh là di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp. Việc thực hiện Đề án Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể “Nghệ thuật làm gốm của người Chăm” giai đoạn 2025 - 2028 và những năm tiếp theo là cần thiết và mang tính cấp bách nhằm giữ gìn di sản văn hóa này.

N.T

Báo Khánh Hòa điện tử - baokhanhhoa.vn - Đăng ngày 05/12/2025