Đình, chùa Quỳnh Đô được xây dựng từ khá lâu đời. Di tích còn giữ được những hiện vật có niên đại khá sớm như đạo sắc phong niên hiệu Vĩnh Khánh thứ hai năm Canh Tuất 1730 (đời vua Lê Duy Phường).

Thái úy Tô Hiến Thành hiệu là Phi Diên người làng Hạ Mỗ, huyện Đan Phượng, Hà Tây, sinh ngày 22 tháng giêng âm lịch (không rõ năm) Tô Hiến Thành làm quan trải ba triều vua là Lý Thần Tông (1128 - 1138), Lý Anh Tông (1138 - 1175), Lý Cao Tông (1175 - 1210), là người tận tâm vì nước, làm quan đến chức Thái phó, Thái uý, cầm quân đánh giặc, điều khiển công cuộc trị nước an dân, mở mang văn hoá. Ông làm quan liêm khiết, trung chính, giữ vững kỷ cương phép nước, tuyển chọn cho triều đình nhiều quan lại có đức có tài. Tô Hiến Thành mất ngày 12 tháng sáu năm Kỷ Hợi (1179) triều Lý Cao Tông. Khi ông mất, vua tiếc thương, giảm ăn ba ngày, nghỉ chầu 6 hôm. Nhiều nơi lập đền thờ ông.

Đình Quỳnh Đô hiện nay có Tam quan, trên có bức đại tự đề bốn chữ “Quỳnh Đô công đình”. Bên trong sân có nhà Tiền tế 5 gian làm kiểu đầu hồi bít đốc. Song song với nhà Tiền tế là toà Đại bái năm gian cũng kiểu đầu hồi bít đốc.

Chùa Quỳnh Đô còn có tên gọi là Chùa Linh Thông, tên chữ là Bạch Minh Tự.

Chùa được xây dựng từ năm Thiệu Trị thứ nhất (1841) trên khu đất thông cao ráo thoáng mát, một khu đất có di chỉ lịch sử văn hoá của người Việt cổ. Lúc đầu chùa vẫn chưa có sư trụ trì, có Phật tử Trương Văn Diệp tình nguyện đến trông nom chùa, sớm hôm hướng khói, tụng kinh niệm Phật để phục vụ cho đời sống sinh hoạt tâm linh của nhân dân trong làng. Cụ cố Trương Văn Diệp qua đời vào năm 1923.

Năm 1913, chùa được chuyển về địa điểm trung tâm làng, ngay sát sau đình, tạo thành cụm di tích Đình – Chùa Quỳnh Đô.

Chùa có Tam quan, toà Tam bảo, nhà khách và nhà Tổ. Toà Tam bảo có kiến trúc kiểu chữ “đinh”. Tiền đường gồm 5 gian, Thượng điện 3 gian. Chùa Quỳnh Đô còn giữ được nhiều mảng chạm khắc và một số di vật mang phong cách nghệ thuật thế kỷ XVIII - XIX. Chùa có tượng Phật đầy đủ, một số được tạc vào thế kỷ XIX.

Trước cổng đình làng Quỳnh Đô có cây bồ đề có tuổi đời trên dưới hai thế kỷ, được mệnh danh là cây bồ đề lớn nhất Việt Nam tính đến thời điểm hiện tại. Cây bồ đề này đã được công nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia, trở thành một phần không thể thiếu của cụm di tích Đình – Chùa Quỳnh Đô.

Cây bồ đề đã gắn liền với những năm tháng kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ gian khổ của dân làng. Theo tài liệu còn lưu giữ lại, trong thời kì kháng chiến chống Pháp, cây là nơi treo cờ tổ quốc, phát khẩu hiệu và truyền đơn kêu gọi đồng bào đoàn kết tham gia kháng chiến. Qua bao nhiêu thăng trầm của thời gian, cây bồ đề vẫn đứng hiên ngang bất khuất, như một minh chứng lịch sử hào hùng cho công cuộc đấu tranh và xây dựng quê hương đất nước của làng Quỳnh Đô.

Chùa Linh Thông đã được xếp hạng di tích lịch sử Kiến trúc – Nghệ thuật cấp Thành phố năm Kỷ Tỵ (1989).

Sáng 16/3/2013, tại lễ hội làng truyền thống của làng Quỳnh Đô,, cây bồ đề trước cổng đình làng được Hội Bảo vệ Thiên nhiên – Môi trường (TNMT) Việt Nam trao tặng danh hiệu “Cây di sản Việt Nam”.

Ngày 24/05/2013, đại diện Tổ chức Kỷ lục Việt Nam, Ông Nguyễn Hữu Oanh – Nguyên phó trưởng ban tôn giáo chính phủ – Phó Chủ tịch hội đồng xác lập kỷ lục VN đã tiến hành xác lập kỷ lục cho chùa với danh hiệu: “Cụm di tích lịch sử đình, chùa Linh Thông có cây Bồ Đề lớn nhất Việt Nam“.

Lễ hội truyền thống làng Quỳnh Đô diễn ra tại cụm di tích Đình – Chùa Quỳnh Đô vào ngày 5/2 âm lịch hằng năm, là món ăn tinh thần không thể thiếu của dân làng mỗi dịp tết đến xuân về. Trong lễ hội có những trò chơi dân gian như chọi gà và đấu vật. Quỳnh Đô trước kia vốn nổi tiếng là lò vật đất Thăng Long, tuy nhiên môn thể thao này đã dần bị mai một theo thời gian.

Đình và chùa Quỳnh Đô đã được Bộ Văn hoá và Thông tin xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật năm 1989./.

Nguồn: Người Hà Nội