Theo thần tích còn lưu giữ được tại đền Trù Mật “Cương nghị thông minh Chiêu huệ Đại vương phả lục” do Hàn lâm viện Đông các đại học sỹ Nguyễn Bính phụng soạn năm 1572, đền Trù Mật được xây dựng và hoàn thành ngày 16/10 năm Canh Ngọ 970 dưới triều vua Đinh Tiên Hoàng. Đền Trù Mật còn gọi là đền Lăng, vì vừa là đền thờ và cũng là lăng mộ của sứ quân Kiều Thuận, đặt ở gò thấp đầu làng Trù Mật giáp với làng Phú An.

Đền được xây dựng quy mô lớn vào thời nhà Lý, nhìn hướng Đông Nam, có kiến trúc chữ Nhị, gồm 2 toà: Đại bái và Hậu cung.

Đại bái 3 gian, 2 dĩ lợp ngói mũi hài, bờ nóc  lắp bộ cửa gỗ bức bàn. Trước kia đại bái để thông thoáng, sau này được xây tường bít đốc. Đại bái có kiến trúc khung gỗ theo kiểu chồng bồn, giá chiêng hạ bẩy. Các đầu bảy và cốn chạm khắc tứ linh. Nền lát gạch bát. Phía sau đại bái thông ra hậu cung. Trong tòa Đại bái đặt Ban thờ Công đồng.

Hậu cung có kiến trúc kiểu chữ Đình: gồm 3 gian, 2 dĩ và một gian Cung cấm . Nền lát gạch bát, mái lợp ngói mũi, góc mái uốn đầu đao gắn đầu rồng, gắn lân chầu, bờ nóc, bờ chảy gắn gạch hoa thị. Cửa gỗ bức bàn, các vì kẻo kiểu chồng rường, giá chiêng chạm khắc đơn giản. Đầu dư chạm hình đầu rồng. Các xà hoành, đấu kê chạm nổi hình hoa lá. Đầu bảy chạm trổ hình mây cụm và hoa lá.

Trong Hậu cung bày ban thờ đức Đại vương Kiều Thuận cùng các đồ tế khí. Cung cấm bày ban thờ, Long ngai và bài vị của ngài, trên ngai thờ có ghi: bốn chữ vàng “Quang hiển quốc vương”, phía dưới có dòng chữ Hán tạm dịch là: Đại vương vạn đại thông minh sáng suốt, làm rõ nền kỷ cương chính sự, tôn nghiêm rộng mở, che chở giúp đời, yêu dân tỏ rõ, linh thiêng báo ứng, giúp kẻ sĩ giáng phúc ban ơn, uy nghi mạnh mẽ, tài giỏi vì đời, thương người, lòng cung kính thẳng ngay, thể long trời, kính giang sơn, ơn sâu tưới nhuần, sáng ngời nhân đức, phúc ban nơi nơi, lòng nhân rộng mở, võ nghệ tài trí mạnh mẽ, rực rỡ khí tiết, tu văn, luyện võ, sáng tỏ thành tâm, khắc ghi công đức.”

Năm Canh Ngọ 970, sau khi Đinh Bộ Lĩnh lên ngôi vua tức vua Đinh Tiên Hoàng đã ban sắc truy phong cho Kiều Công Thuận là “Cương nghị đại vương thượng đẳng thần”. Về sau, các triều đại phong kiến Việt Nam lần lượt ban sắc truy phong cho ông. Trong đó, triều Trần Thái Tông năm 1254 ban sắc phong “Vị quyền Thần” và xếp hạng Đền Trù Mật là “Thượng Đẳng tối linh từ”. Triều vua Thánh Tông- niên hiệu Hồng Đức năm 1470 ban sắc “Cương nghị thông minh Chiêu huệ đại vương”. Triều vua Dực Tông - niên hiệu Tự Đức thứ 9 ban sắc “Thượng đẳng phúc thần”.

<iframe src="https://www.facebook.com/plugins/video.php?height=314&href=https%3A%2F%2Fweb.facebook.com%2Freel%2F2306770910111320%2F&show_text=false&width=560&t=0" width="720" height="442" style="border:none;overflow:hidden" scrolling="no" frameborder="0" allowfullscreen="true" allow="autoplay; clipboard-write; encrypted-media; picture-in-picture; web-share" allowFullScreen="true"></iframe>

Hiện cả ba làng Trù Mật, Phú An và xóm Khuân cùng nhau tổ chức Lễ hội tại đền Trù Mật. Ngày 4 tháng Giêng tưởng niệm ngày hóa của Đại vương Kiều Thuận, ngày 18 tháng Hai (âm lịch) kỉ niệm ngày sinh của Đại vương, ngày 16 tháng Mười (âm lịch) kỉ niệm ngày lập đền thờ ông.

Lễ hội đền Trù Mật thường được tổ chức trang trọng với hai phần: Phần lễ được thực hiện trang nghiêm theo các nghi thức tế tự cổ truyền từ thời xưa nhằm tri ân công đức cảu tổ tiên, cầu cho Quốc thái dân an, nhà nhà ấm no, hạnh phúc; phần hội gồm có trình diễn các hoạt động văn hóa, văn nghệ dân gian như; Múa lân; hát múa xinh tiền; hợp xướng chèo và các trò chơi dân gian như thả diều; kéo co; chọi gà và thi đấu cờ tướng, cờ bỏi…

Lễ hội truyền thống Đền Trù Mật là một trong những tập quán tốt đẹp của nhân dân thị xã mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, thể hiện truyền thống hướng về cội nguồn, tri ân công đức Tổ tiên.

Năm 1999, Bộ Văn hóa – Thông tin đã xếp hạng đền Trù Mật là Di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia.

Nguồn: Du lịch Phú Thọ