Sau quá trình điều trị HIV, những tế bào loại virus nguy hiểm này ẩn náu trong cơ thể bệnh nhân và trong điều kiện thuận lợi, virus có thể phục sinh và tiếp tục gây bệnh. Những tế bào HIV vô hình này là lý do khiến virus tồn tại vĩnh viễn trong cơ thể bệnh nhân và không thể điều trị bằng những phương pháp lâm sàng hiện nay. Người nhiễm HIV cần điều trị suốt đời để kiểm soát virus vì những tế bào ẩn này.

Các nhà khoa học thuộc Viện nghiên cứu y học Walter và Eliza Hall (WEHI) và Viện Nhiễm trùng và Miễn dịch Peter Doherty, Úc đã thực hiện một nghiên cứu quan trọng. Nhóm nghiên cứu đang tiến hành một thử nghiệm mới, xác định thuốc trị ung thư máu có thể được sử dụng để chữa khỏi HIV hay không?

Trên khắp thế giới có khoảng 39 triệu người nhiễm HIV, tại Úc có hơn 29.400 người mắc bệnh này. Những người nhiễm HIV được điều trị bằng thuốc kháng virus (ART), phương pháp này mang lại hiệu quả tốt. Nhưng phương pháp điều trị này không thể ngăn chặn các tế bào HIV ẩn náu trong cơ thể người quay trở lại và không thể chữa cho người bệnh hoàn toàn khỏi virus.

Người nhiễm HIV buộc phải dùng ART suốt đời. Nếu ngừng dùng thuốc, các tế bào HIV ẩn náu sẽ nhanh chóng thức dậy và virus sẽ quay trở lại. Khoảng 98% người nhiễm HIV ở Úc có rất ít virus đến mức không thể phát hiện được nhờ điều trị ARV liên tục.

Các nhà nghiên cứu tại WEHI thực hiện một nghiên cứu mới. Nhóm nhà khỏa học sử dụng một loại thuốc trị ung thư có tên là venetoclax trên các mô hình HIV. Nghiên cứu cho thấy, thuốc làm chậm quá trình virus quay trở lại sau hai tuần, ngay cả khi không điều trị bằng ARV.

Đồng tác giả nghiên cứu, TS Philip Aranjelovic thuộc WEHI cho biết: “Phát hiện này có ý nghĩa quan trọng, hướng tới khả năng phát triển những lựa chọn điều trị cho hàng triệu người nhiễm HIV trên toàn cầu trong nỗ lực tấn công triệt tiêu các tế bào HIV không hoạt động và trì hoãn sự phục hồi của virus, venetoclax đã cho thấy những hứa hẹn vượt xa các phương pháp điều trị hiện đã được phê duyệt”.

“Chúng ta đang tiến gần hơn đến khả năng ngăn chặn loại virus này quay trở lại, có nghĩa là chúng ta đang tiến gần hơn đến khả năng ngăn chặn HIV quay trở lại với những người mắc bệnh này. Kết quả nghiên cứu là một tiến bộ lớn theo hướng đó.”

Đây là lần đầu tiên nhóm nhà khoa học sử dụng venetoclax để xem thuốc ảnh hưởng như thế nào đến HIV trong những xét nghiệm y tế trước khi thử nghiệm lâm sàng trên người bệnh.

Các nhà khoa học còn cho biết, nhóm đang sử dụng thuốc điều trị ung thư với một loại thuốc khác có tác dụng tương tự, đang được thử nghiệm trên người, thời gian virus quay trở lại thậm chí còn lâu hơn. Kết quả này cho thấy, có thể sử dụng giảm thuốc venetoclax, phối hợp với một loại thuốc khác và đã đạt được kết quả đáng kể.

“Từ lâu, y học đã biết, một loại thuốc có thể không đủ để loại bỏ hoàn toàn HIV. TS Arandjelovic giải thích : “Phát hiện này ủng hộ ý tưởng đó và cho thấy venetoclax có thể là một công cụ mạnh mẽ chống HIV.”

HIV chủ yếu tấn công một loại tế bào bạch cầu, được gọi là tế bào T CD4+. Những tế bào này có ý nghĩa quan trọng giúp hệ thống miễn dịch của con người hoạt động tốt. HIV có thể ẩn nấp bên trong những tế bào này, nhưng sẽ nhanh chóng phục sinh và tiếp tục gây bệnh nếu không được xử lý.