Toàn cảnh khu vực "con đường thiêng" vừa phát lộ tại Thánh địa Mỹ Sơn.

Khu vực khai quật "con đường thiêng" nằm tại phía Đông tháp K, Thánh địa Mỹ Sơn.

Cấu trúc mặt "đường thiêng" có bề rộng lên đến 7,9m.

Bề mặt bằng phẳng được tạo nên từ lớp cát sỏi và gạch vụn được đầm chặt, có độ dày 0,15-0,2m, cho thấy kỹ thuật xây dựng công phu, có thể mang mục đích phục vụ nghi lễ tôn giáo quan trọng.

Công trình này đã được khai quật, xuất lộ trên 150m, là vết tích con đường thiêng chưa từng được biết đến, khẳng định Mỹ Sơn giữ vai trò hạt nhân tôn giáo của Champa khoảng thế kỷ XI-XII.

Công trình này đã được khai quật, xuất lộ trên 150m, là vết tích con đường thiêng chưa từng được biết đến, khẳng định Mỹ Sơn giữ vai trò hạt nhân tôn giáo của Champa khoảng thế kỷ XI-XII.

Dấu tích tường bao gạch hai bên con đường, một số đoạn đã bị nghiêng đổ do thời gian. Móng tường được gia cố kỹ lưỡng bằng lớp đầm sỏi cuội và bột gạch, chứng minh quy mô và sự kiên cố của công trình dẫn vào khu đền tháp trung tâm Thánh địa Mỹ Sơn.

Dấu tích tường bao gạch hai bên con đường, một số đoạn đã bị nghiêng đổ do thời gian. Móng tường được gia cố kỹ lưỡng bằng lớp đầm sỏi cuội và bột gạch, chứng minh quy mô và sự kiên cố của công trình dẫn vào khu đền tháp trung tâm Thánh địa Mỹ Sơn.

Hiện trường khảo cổ của đợt công tác kéo dài từ tháng 7/2025 đến cuối tháng 11/2025 (tổng diện tích 770m²).

Kết quả của đợt khai quật này không chỉ làm rõ thêm những giá trị vốn có của di sản Mỹ Sơn mà còn mở ra vấn đề khoa học mới, ghi nhận "con đường thiêng" liên quan đến các nghi lễ Ấn Độ giáo mới được phát hiện ở khu di tích Mỹ Sơn là duy nhất trong hệ thống di tích văn hóa Champa.

Bên cạnh sự hiện diện phổ biến của các loại gạch và đá xây dựng kiến trúc đường dẫn, đợt công tác đã phát hiện một số mảnh vỡ của đồ đất nung và gốm men có niên đại từ thế kỷ X đến thế kỷ XII.

Trong thời gian tới, Ban quản lý Di sản văn hóa Thế giới Mỹ Sơn và Viện Khảo cổ học sẽ tiếp tục xây dựng chương trình hợp tác nghiên cứu làm rõ quy mô, cấu trúc và diện mạo của toàn bộ con đường trong bối cảnh tổng thể khu di tích Mỹ Sơn.

Bên cạnh đó, các cơ quan chức năng cũng sẽ khẩn trương thực hiện công tác tu bổ, bảo quản nhằm phát huy tốt hơn giá trị lịch sử văn hóa di tích.

Đồng thời tổ chức đưa đón du khách theo đúng con đường di sản người Chăm đã để lại, giúp du khách có cái nhìn rõ ràng hơn về Thánh địa Mỹ Sơn và văn hóa Chămpa trong lịch sử.

Phương Lan

Nguồn: Báo Nhân Dân