Theo thần tích, Đông Hải Đại Vương Đoàn Thượng là người làng Xuân Độ, huyện Gia Phúc nay là huyện Gia Lộc, tỉnh Hải Dương. Ông là con của vú nuôi Thái sử Sâm nhà Hậu Lý. Khi Thái tử lên làm vua đã cho Đoàn Thượng làm quan, có lúc trấn thủ miền ven biển xứ Đông. Ông đã giúp dân khai khẩn ruộng hoang, đắp đê ngăn nước mặn, mở mang diện tích làng xóm.

Khi Trần Thủ Độ lập mưu ép Lý Chiêu Hoàng phải nhường ngôi cho chồng là Trần Cảnh và ám hại Lý Huệ Tông, Đoàn Thượng đem quân chiếm xứ Đông. Vậy nên nhân dân đều ghi nhớ công ơn của ông.

Vị thành hoàng thứ hai là Nam Hải Đại Vương Phạm Tử Nghi hay còn gọi là Đức Thánh Niệm - một nhân vật lịch sử ở miền Duyên Hải Bắc bộ. Theo thần tích được lưu giữ tại Lăng Miếu Đôn Nghĩa, đình Niệm và nhiều di tích khác còn ghi chép về cuộc đời và sự nghiệp của ông: Đời Lê Chí Hòa lập bia ký, đời Lê Vĩnh Thịnh ban phong mỹ tự: “Danh Dương Bắc quốc, Văn võ thánh thần”.

Vị thành hoàng thứ ba là Bùi Thần Tiên tức Bùi Mộng Hoa, sinh năm 1293 - chưa rõ năm mất người xã Trường Thành, huyện An Lão, năm 20 tuổi ông đỗ Thái học sinh, làm tuyên phủ xứ Châu Hòa. Khi quân Chiêm Thành xâm phạm biên giới, ông tham gia đánh giặc và được thăng chức khu mật viện và được ban thực ấp ở trang Hoa Chữ, Phương Chữ. Khi Hồ Quý Ly cướp ngôi nhà Trần, đã hai lần cho sứ mời về triều nhưng ông nhất quyết không ra, sau bỏ lên núi Voi tu, không rõ tung tích.

Đình còn thờ phụng Trinh Nữ Phu Nhân( Trịnh Uyển Tôn Thần)

Tương truyền, đình được xây dựng từ cuối đời Lê - Mạc thế kỷ XVII và được trùng tu vào thời Nguyễn. Đình có bố cục kiểu chữ Công gồm 5 gian tiền đường, 2 gian ống muống, 3 gian hậu cung. Tiền đường kết cấu 5 gian, 6 vì cột gỗ, gồm 24 cột… kết cấu vì nóc mái kiểu giá chiêng. Ống muống - hậu cung kết cấu bộ khung gỗ của loại kiến trúc kiểu chữ đinh được kết cấu theo lối “chéo đao tàu góc” với những đường lá mái cong, lượn.

Một số di vật đáng quan tâm tại đình Quán Trang

          1. Ngai khám, bài vị 3 bộ, nghệ thuật thời Nguyễn, bài trí tại tòa hậu cung

          2. Nhang án gỗ: 1 chiếc

          3. Long đình, bát biểu 1 bộ 8 thanh

          4. Bát hương đại, men hoa nam: 1 chiếc

          5. Sắc phong: Cho ba vị thành hoàng có 12 bản thuộc các đời vua triều Nguyễn như Tự Đức, Thành Thái, Duy Tân, Khải Định

          6. Câu đối: 03 đôi, đại tự: 2 bức

Lễ hội của đình được diễn ra vào ngày 15 tháng giêng. Các họ tộc trong làng đều tập trung mang lễ vật là sản phẩm ra đình tế lễ thành Hoàng. Tại đây diễn ra các trò chơi dân gian như thi hát chèo, hát văn, hát sẩm…Ngoài ra tại khuôn viên của đình vào ngày 2 tháng 4 âm lịch diễn ra lễ tưởng niệm tập thể, tưởng nhớ hương hồn của 63 người dân vô tội bị giặc Pháp khủng bố năm 1949.

Đ Đình Quán Trang xã Bát Trang đã gắn liền với lịch sử đấu tranh cách mạng của xã Bát Trang anh hùng. Nơi đây, đã để lại dấu ấn lịch sử. Những năm 1947 - 1949 đình Quán Trang là cơ sở quan trọng đưa đón cán bộ, bộ đội qua lại hoạt động kháng chiến. Đồng thời là trụ sở Uỷ ban Kháng chiến Hành chính xã, lãnh đạo nhân dân và du kích kết hợp với bộ đội kiên cường bám đất bám làng chống càn quét, phá tề, gây cho địch nhiều thương vong và tổn thất, không tái lập được tề không thu được thuế, không bắt lính bắt phu được.

Ngày 29/4/1949 là ngày căm thù, khắc ghi sâu đậm vào lịch sử  đình Quán Trang. Ngày đó, địch điên cuồng huy động 1 tiểu đoàn cùng 4 Ca nô về bao vây làng quán Trang khủng bố tàn sát nhân dân, hòng đè bẹp ý chí tinh thần chiến đấu của quân dân Bát Trang. Quân lùa tất cả dân làng ra đình Quán Trang bắt xếp hàng, lột hết quần áo, giết một du kích tại cửa đình, xua dân làng bơi qua sông sang Thanh Hà và xả súng bắn theo, 22 người chết tại chỗ . Tội ác dã man của giặc Pháp gây bao đau thương tang tóc cho dân làng ngày đó trở thành ngày “giỗ trận” của nhân dân làng Quán Trang,

Hiện nay, bát hương mà giặc Pháp đã dùng để cắt cổ chiến sĩ du kích đang được lưu giữ tại Nhà truyền thống của huyện An Lão (nằm trong khu di tích lịch sử danh thắng Núi Voi).

Ghi nhớ sự kiện năm 1949, chính quyền và nhân dân địa phương đã xây dựng một đài tưởng niệm vào năm 1990.

Di tích đình Quán Trang là một trong những công trình kiến trúc cổ, phản ánh nhu cầu văn hóa tín ngưỡng của người dân địa phương. Qua vài lần trùng tu, công trình hiện còn giữ được những nét riêng độc đáo của một công trình văn hóa, bảo lưu nhiều tiêu bản chạm khắc gỗ mang hình linh vật, trong bộ tứ linh, phong cảnh thiên nhiên, cây cỏ, mây nước…mang dấu ấn nghệ thuật thời Nguyễn nửa đầu thế kỷ XX.

Bên cạnh đó, đình còn là nơi tôn vinh các bậc tiền bối có công xây dựng quê hương, ghi nhớ căm thù, tội ác của đế quốc thực dân xâm lược đối với nhân dân, góp phần vào giáo dục lịch sử, truyền thống cách mạng của quê hương, đất nước đối với thế hệ trẻ.

Nhằm tiếp tục bảo tồn và phát huy những giá trị về lịch sử và văn hóa, Ủy ban nhân dân thành phố công nhận Di tích đình Quán Trang, xã Bát Trang, huyện An Lão là di tích Lịch sử văn hóa tại Quyết định số 888/2006/QĐ-UBNS ngày 26 tháng 4 năm 2006.

Nguồn: Thành đoàn Hải Phòng